آسم یک بیماری التهابی مزمن راه‌های هوایی است؛ با شناخت درست محرک‌ها و مصرف منظم داروها، زندگی طبیعی و بدون محدودیت کاملاً دست‌یافتنی است.
آسم (Asthma) بیماری‌ای است که در آن راه‌های هوایی ریه دچار التهاب مزمن و حساسیت بیش‌ازحد می‌شوند؛ در نتیجه در مواجهه با محرک‌های مختلف، دیواره راه هوایی تورم می‌کند، عضلات اطراف آن منقبض می‌شود و ترشحات افزایش می‌یابد.
علائم شایع آسم
- خس‌خس سینه (به‌ویژه هنگام بازدم و در شب یا سحرگاه)
- سرفه خشک و مکرر که با سرما، ورزش یا خنده تشدید می‌شود
- تنگی نفس و احساس فشار روی قفسه سینه
- بیدارشدن از خواب به‌دلیل سرفه یا تنگی نفس
محرک‌های رایج را بشناسید
در هر بیمار الگوی محرک‌ها متفاوت است؛ شناخت آن‌ها نخستین گام کنترل آسم است:
- گرده گل‌ها، گرد و غبار، آلودگی هوا و دود سیگار
- عفونت‌های ویروسی تنفسی و تغییرات دمای هوا
- ورزش شدید بدون آمادگی و برخی داروها (مانند مسکن‌های ضدالتهاب غیراستروئیدی در افراد حساس)
- استرس و ریفلاکس معده کنترل‌نشده
کنترل آسم؛ ترکیبی از دارو و سبک زندگی
داروهای کنترل‌کننده (عمدتاً اسپری‌های کورتونی استنشاقی) التهاب پایه را آرام می‌کنند و باید هر روز و حتی در روزهایی که بیمار کاملاً خوب است، مصرف شوند. داروهای گشادکننده سریع‌اثر فقط برای تسکین حملات حاد و حداکثر چند بار در هفته استفاده می‌شوند؛ مصرف مکرر آن‌ها یعنی آسم کنترل نشده و نیاز به بازبینی درمان.
نکته مهم: اسپری‌های استنشاقی اعتیادآور نیستند و قطع خودسرانه آن‌ها شایع‌ترین علت عود و حمله‌های شدید آسم است. تکنیک صحیح استفاده از اسپری را از پزشک خود بخواهید و آن را دوره‌ای بازبینی کنید.
با داشتن برنامه عملیاتی و درمانی شخصی، پیگیری منظم با اسپیرومتری و پرهیز از محرک‌ها، اکثر بیماران آسمی زندگی کاملاً فعال و ورزش‌دار دارند. اگر علائم شما بیش از دو شب در ماه خواب را مختل می‌کند، درمان نیاز به بازنگری دارد.
