ورزش برای بیماران آسمی دوست است نه دشمن؛ با چند نکته ساده، بدون ترس از حمله تمرین کنید.
بسیاری از بیماران آسمی از ترس حمله، ورزش را کنار می‌گذارند؛ در حالی که بر اساس راهنمای جهانی GINA، ورزش برای افراد مبتلا به آسم نه‌تنها مجاز، بلکه بخشی از درمان است. فعالیت بدنی منظم ظرفیت ریه را بهبود می‌دهد، وزن را کنترل می‌کند، استرس را کم می‌کند و کیفیت خواب و زندگی را بالا می‌برد.
تنگی نفس ناشی از ورزش چیست؟
در برخی افراد، ورزش به‌ویژه در هوای سرد و خشک، راه‌های هوایی را موقتا تنگ می‌کند؛ به این حالت برونکوکانستریشن ناشی از ورزش می‌گویند. علائم معمولا در حین یا چند دقیقه پس از فعالیت شروع می‌شود و در صورت درمان مناسب، ظرف کمتر از یک ساعت فروکش می‌کند. تفاوت مهم این است که در آسم کنترل‌نشده، علائم حتی در زمان استراحت هم وجود دارد.
ورزش‌های مناسب برای افراد آسمی
- شنا و ورزش‌های آبی؛ هوای گرم و مرطوب استخر برای راه‌های هوایی آرام‌بخش است
- پیاده‌روی تند، دوچرخه‌سواری و کوه‌پیمایی ملایم
- یوگا و تمرین‌های تنفسی برای کنترل بهتر نفس
- ورزش‌های تیمی با وقفه‌های کوتاه، مثل والیبال، به‌جای دویدن‌های طولانی یکنواخت
پیش از ورزش؛ یک چک‌لیست ساده
- مطمئن شوید آسم شما این روزها کنترل‌شده است؛ شب‌ها بی‌سرفه خوابیده‌اید و به اسپری نجات‌بخش کم نیاز دارید
- در صورت توصیه پزشک، اسپری نجات‌بخش را دقایقی پیش از شروع ورزش استنشاق کنید
- ده تا پانزده دقیقه گرم کردن تدریجی انجام دهید
- در هوای سرد، از شال یا ماسک برای گرم و مرطوب کردن هوای تنفسی استفاده کنید
- اسپری نجات‌بخش و برنامه اقدام شخصی را همیشه همراه داشته باشید
- در زمان عفونت تنفسی یا کنترل ضعیف آسم، شدت تمرین را کم کنید
اگر هر بار ورزش علائم شما را تحریک می‌کند، معنایش لزوما ممنوع بودن ورزش نیست؛ احتمالا برنامه درمانی شما نیاز به تنظیم دارد. این موضوع را در ویزیت بعدی با پزشک مطرح کنید.
چه زمانی ورزش را قطع کنیم؟
اگر در حین فعالیت، تنگی نفس شدید، سرفه‌های پیاپی، فشردگی سینه یا سرگیجه گرفتید، ورزش را متوقف کنید، در جای امن بنشینید و طبق برنامه اقدام خود عمل کنید. علائم معمولا با اسپری نجات‌بخش فروکش می‌کند. اگر پس از استراحت و استنشاق، تنفس به حالت عادی برنگشت یا علائم دوباره شروع شد، پیگیری درمانی همان روز لازم است.
این مطلب آموزشی است و جایگزین ویزیت پزشک نیست. اگر حین ورزش تنگی نفس به‌قدری شدید شد که نمی‌توانید جمله‌های کامل صحبت کنید، لب‌ها کبود شد یا اسپری نجات‌بخش کمکی نکرد، فورا با اورژانس ۱۱۵ تماس بگیرید.
