یک برگهٔ ساده که در شرایط اضطراری جایگزین حدس و اشتباه می‌شود؛ ببینید مناطق رنگی چه می‌گویند و چطور برنامهٔ اختصاصی خود را بگیرید.
برنامه اقدام شخصی آسم (Asthma Action Plan) یک برگهٔ مکتوب و شخصی‌سازی‌شده است که پزشک شما آن را با داروها و بهترین عدد پیک‌فلوی شما پر می‌کند. مطالعات نشان داده‌اند بیماران دارای برنامهٔ اقدام مکتوب، حمله‌های شدید کمتر و بستری‌های کمتری دارند؛ چون در لحظهٔ بحران، به‌جای حدس‌زدن، دقیقاً می‌دانند چه کنند.
سه منطقهٔ رنگی و معنای آن‌ها
🟢 منطقهٔ سبز — آسم کنترل‌شده
- پیک‌فلو ۸۰ تا ۱۰۰٪ بهترین عدد شخصی؛ علائم کم یا هیچ
- اقدام: داروهای کنترل‌کنندهٔ منظم؛ زندگی عادی
🟡 منطقهٔ زرد — هشدار، زمان تنظیم درمان
- پیک‌فلو ۵۰ تا ۸۰٪ یا علائم جدید (سرفه شبانه، خس‌خس، اسپری بیشتر)
- اقدام: اسپری رهائی‌بخش طبق دستور + افزایش دوز/افزودن دارو طبق برنامهٔ نوشته‌شده؛ اگر ۲۴ تا ۴۸ ساعت به سبز برنگشتید با مطب تماس بگیرید
🔴 منطقهٔ قرمز — اورژانس
- پیک‌فلو زیر ۵۰٪ یا علائم شدید (ناتوانی از جملهٔ کامل، آبی شدن لب‌ها)
- اقدام: داروی اضطراری طبق دستور + تماس فوری با ۱۱۵؛ صبر نکنید
برنامهٔ شما باید شامل این‌ها باشد
- فهرست داروهای روزانه با دوز دقیق و ساعت مصرف
- نام و دوز داروی رهائی‌بخش و سقف مصرف آن در ۲۴ ساعت
- عدد Personal Best و مرزهای درصدی سه منطقه
- داروی اضطراری (مثلاً کورتون خوراکی) با مقدار و مدت
- شماره‌های تماس ضروری: مطب، اورژانس و شخص حامی
برنامه را «زنده» نگه دارید
هر بار که درمان تغییر می‌کند، برنامهٔ اقدام هم باید به‌روز شود. نسخهٔ قدیمی را از یخچال بردارید؛ برنامهٔ منقضی‌شده خطرناک‌تر از نداشتن برنامه است.
برنامهٔ اقدام شخصی یعنی پزشک شما ۲۴ ساعته همراه شماست؛ آن را بگیرید، بچسبانید و به خانواده آموزش دهید.
